Isang tawag ang kayang gumising sa mga alaala na pilit inilibing ng panahon. Para kay Adrian, isang tahimik na gabi ang biglang naputol nang tumunog ang kanyang telepono. Isang boses mula sa kabilang linya ang nagsalita—mahinahon, diretso, at mabigat ang dalang balita.

“SIR, natagpuan namin ang ex-wife mo. Naglalako siya ng tinapa… at bitbit niya ang kambal n’yo.”

Sa isang iglap, bumalik ang mga taon na pilit niyang kinalimutan.

Si Adrian ay dating isang ambisyosong lalaki. Bata pa’y pinili na niya ang karera kaysa pamilya. Nang mabuntis ang asawa niyang si Mara ng kambal, hindi niya iyon tinanggap nang buo. Takot siya sa responsibilidad, sa gastos, at sa pagbabagong dala ng pagiging ama. Sa gitna ng mga away at malamig na katahimikan, pinili niyang umalis—iniwan ang buntis na asawa na walang malinaw na plano, walang sapat na suporta.

Hindi na niya sinubukang hanapin si Mara matapos ang hiwalayan. Para sa kanya, mas madali ang magpatuloy na parang walang nangyari. Naging matagumpay siya sa negosyo, nakapag-ipon, at muling nagkaroon ng marangyang buhay. Ngunit may bahagi ng kanyang sarili na palaging may kulang—isang tanong na hindi niya kailanman sinagot.

Samantala, si Mara ay napilitang magsimula mula sa wala. Mag-isa niyang hinarap ang pagbubuntis, panganganak, at pagpapalaki sa kambal. Walang tulong, walang reklamo. Nang maubos ang natitira niyang ipon, naghanap siya ng paraan para mabuhay—at doon nagsimula ang paglalako ng tinapa sa palengke. Araw-araw, bitbit ang dalawang bata, lakad sa init at ulan, para lang may maihain sa hapag.

Hindi niya kailanman sinabi sa kambal kung nasaan ang kanilang ama. Hindi dahil sa galit, kundi dahil ayaw niyang palakihin sila na may hinanakit. Ang turo niya lang: magpursige, maging mabuti, at huwag ikahiya ang pinanggalingan.

Ang tawag na iyon ay galing sa isang dating kaibigan ni Adrian na nagkataong nakakita kay Mara sa palengke. Nakilala siya hindi dahil sa mukha, kundi dahil sa apelyido ng mga bata na narinig niyang tinatawag. Doon niya naisip na ipaalam ang katotohanan.

Hindi agad nakapagsalita si Adrian. Matagal siyang nakaupo, hawak ang telepono, ramdam ang bigat ng salitang “kambal n’yo.” Hindi na sila sanggol. May buhay na sila—isang buhay na wala siya.

Kinabukasan, nagpunta siya sa palengke. Hindi siya nagdala ng mamahaling sasakyan. Hindi rin nag-ayos nang magara. Gusto niyang makita ang katotohanan nang walang palamuti. At doon niya nakita si Mara—payat, sunog sa araw, nakangiti sa mga bumibili. Sa gilid, dalawang batang magkahawak-kamay, tahimik ngunit mapagmasid.

Hindi agad siya nilapitan. Ilang minuto siyang nakatayo sa malayo, pinapanood ang eksenang dapat sana’y bahagi ng buhay niya noon pa. Nang sa wakas ay lumapit siya, nagtagpo ang kanilang mga mata. Walang sigaw. Walang luha. Tanging isang katahimikang puno ng tanong at sakit.

“Bakit ngayon?” iyon lang ang nasabi ni Mara.

Walang maayos na sagot si Adrian. Ang dala niya ay huli na—pagsisisi.

Hindi siya agad tinanggap ng mga bata. Hindi rin siya itinaboy. Para sa kanila, isa lamang siyang estrangherong biglang sumulpot. At doon niya naunawaan: ang pagiging ama ay hindi titulo—ito’y presensiya, panahon, at sakripisyo.

Sinubukan ni Adrian na bumawi. Tinulungan niya si Mara, sinuportahan ang pag-aaral ng mga bata, at dahan-dahang nakilala ang kambal. Walang pangakong mabubura ang nakaraan. Ngunit may pag-asang maitama ang susunod na kabanata.

Ang kuwentong ito ay hindi tungkol sa biglaang pagbabalik at masayang wakas. Ito ay paalala na ang mga desisyong tinatakasan ay may mukha, may pangalan, at may dalang katotohanang darating—kahit kailan mo pa gustuhing iwasan.

At minsan, ang pinakamabigat na tawag ay hindi yaong nagdadala ng balita—kundi yaong nagbubukas ng mata.