Isang seryosong alegasyon ang yumanig sa Kamara de Representantes ilang araw bago tuluyang maratipikahan ang 2026 National Budget. Sa isang panayam na mabilis kumalat sa media at social platforms, hayagang inilahad ni Batangas First District Representative Leandro Leviste ang umano’y malalim at sistematikong problema sa loob ng House of Representatives—mula sa biglaang pagtaas ng internal budget hanggang sa sinasabing pamimigay ng cash incentives sa ilang mambabatas.

Sa gitna ng tumitinding diskusyon tungkol sa transparency at pananagutan sa paggamit ng pondo ng bayan, ang mga pahayag ni Leviste ay nagbukas ng panibagong yugto ng tanong: paano nga ba talaga ginagamit ang bilyon-bilyong pisong inilaan para sa mismong institusyong gumagawa ng batas?

Ayon kay Leviste, itinaas umano ng Kamara ang sarili nitong internal budget mula ₱17.2 bilyon patungong ₱27.7 bilyon—isang pagtaas na humigit-kumulang ₱10.5 bilyon—nang walang malinaw na paliwanag, walang malawak na debate, at wala umanong pagdinig sa komite. Para sa kanya, hindi lamang ang laki ng halaga ang nakababahala kundi ang paraan kung paano ito lumitaw sa substitute bill ng badyet.

“Hindi ko lang kinukuwestiyon ang resulta kundi ang proseso,” diin ni Leviste. Aniya, wala raw sapat na paliwanag kung bakit kailangan ang ganoong kalaking dagdag, at hanggang ngayon ay wala pa ring detalyadong breakdown kung saan eksaktong mapupunta ang pondo. Para sa isang institusyong inaasahang magbantay sa tamang paggastos ng gobyerno, ang ganitong kakulangan sa linaw ay nagdudulot ng seryosong pag-aalinlangan.

Partikular na tinutukan ng kongresista ang malaking bahagi ng budget na inilaan sa Maintenance and Other Operating Expenses o MOOE. Ayon sa kanyang pahayag, halos ₱7.8 bilyon ng pagtaas ay mapupunta sa MOOE—isang pondo na, ayon sa kanya, ay matagal nang may isyu pagdating sa liquidation at transparency. May mga ulat umano na malaking bahagi nito ay hindi malinaw kung saan napupunta at paano ginagastos.

Mas lalong naging kontrobersyal ang rebelasyon ni Leviste nang ibahagi niya ang mga impormasyong umano’y galing mismo sa ilang consultant at kawani ng Kamara. Ayon sa kanya, may mga consultant na binabayaran umano ng cash, minsan ay inilalagay pa raw sa supot, backpack, o kung minsan ay biro ng iba, sa maleta. Bagama’t hindi pa nabe-verify ang mga detalyeng ito, ang ganitong mga pahayag ay agad na nagdulot ng matinding reaksyon mula sa publiko.

Isa sa pinaka-mabigat na alegasyon ay ang sinasabing pagtatangkang suhulan siya. Ikinuwento ni Leviste na isang linggo bago ang inaasahang pag-apruba ng 2026 budget, may isang staff umano ng House Committee on Appropriations ang nag-anyaya sa kanya sa isang pribadong pag-uusap. Doon daw ay ipinakita sa kanya ang isang papel na naglalaman ng listahan ng mga budget item na may kabuuang halagang humigit-kumulang ₱151 milyon, na tinawag umanong “incentive.”

Para kay Leviste, malinaw ang timing at mensahe. Kung totoo man ang alegasyon, aniya, lumilikha ito ng impresyon na ang mabilis at walang tanong na pag-apruba ng budget ay may kaakibat na benepisyo para sa ilang mambabatas. Bagama’t mariin niyang sinabi na hindi niya tinanggap ang anumang bahagi nito, iginiit niyang mahalagang ilantad ang ganitong sistema kung totoong umiiral ito.

Hindi rin natapos doon ang kanyang mga pahayag. Binanggit din ni Leviste ang umano’y pamimigay ng “slots” para sa mga consultant, kabilang na ang mga social media consultant. Ayon sa kanya, may ilang kongresista raw na may hanggang sampu, habang ang iba ay may dose-dosenang slots para sa mga taong sinasabing nakatalaga sa online engagement at pagtatanggol sa iba’t ibang isyu sa social media. Kung totoo, lumalabas na bahagi ng MOOE ang napupunta sa mga gawaing malayo sa pangunahing tungkulin ng lehislatura.

Sa isang simpleng kalkulasyon na ibinahagi niya, ipinaliwanag ni Leviste na kung hahatiin ang ₱10.5 bilyong pagtaas sa MOOE sa 318 miyembro ng Kamara, lalabas na humigit-kumulang ₱33 milyon kada mambabatas. Ang tanong, ayon sa kanya, ay kung pantay-pantay ba ang natatanggap, o may ibang batayan—isang bagay na hindi malinaw dahil walang detalyadong line items na inilalabas sa publiko.

Dahil dito, nanawagan siya sa House leadership na bago tuluyang aprubahan ang 2026 National Budget, ilahad na sa kauna-unahang pagkakataon ang kumpletong detalye kung saan mapupunta ang buong MOOE, lalo na ang bilyon-bilyong pisong nadagdag nang walang malinaw na deliberasyon. Para sa kanya, hindi ito usapin ng pulitika kundi ng karapatan ng taumbayan na malaman kung paano ginagastos ang kanilang buwis.

Sa panig naman ng Malacañang, inaasahan na pipirmahan ni Pangulong Ferdinand Marcos Jr. ang 2026 budget sa unang linggo ng Enero. Dahil limitado na ang oras para baguhin ang nilalaman nito, iminungkahi ni Leviste na kahit man lang ay maglabas ng buong datos ang mga ahensya ng gobyerno at ang Kamara tungkol sa distribusyon ng pondo, mula sa MOOE hanggang sa iba pang assistance at incentive programs.

Sa ngayon, wala pang pormal na tugon ang House leadership sa lahat ng alegasyon. Gayunpaman, ang mga rebelasyong ito ay nagdagdag ng presyur sa Kongreso at sa ehekutibo na patunayan ang kanilang paninindigan sa transparency at accountability. Para sa maraming mamamayan, ang isyu ay hindi na lamang kung may anomalya nga ba, kundi kung handa bang harapin ng mga institusyon ng gobyerno ang mga tanong na matagal nang ibinubulong—at ngayon ay lantaran nang binibigkas.

Habang papalapit ang pinal na pag-apruba ng badyet, malinaw na ang mga pahayag ni Leviste ay nag-iwan ng bakas sa pambansang diskurso. Sa huli, ang hatol ay hindi lamang manggagaling sa mga sesyon ng Kamara, kundi sa mata ng publikong patuloy na naniningil ng linaw, katotohanan, at pananagutan.