Sa bawat sulok ng bansa, mula sa mga opisina hanggang sa social media, iisa ang tanong na bumabagabag sa isipan ng marami: Ano ba talaga ang totoong nangyari kay Department of Public Works and Highways (DPWH) Undersecretary Catalina Cabral? Ang balita ng kanyang biglaang pagpanaw matapos mahulog sa isang bangin sa Kennon Road, Tuba, Benguet ay yumanig hindi lamang sa gobyerno kundi pati na rin sa ordinaryong mamamayan. Si Usec. Cabral, na nasa gitna ng mainit na imbestigasyon tungkol sa bilyon-bilyong pisong proyekto sa flood control, ay natagpuang wala nang buhay sa ilalim ng halos tatlumpung metrong bangin. Ngunit sa halip na magbigay ng linaw, ang mga lumabas na resulta ng imbestigasyon at autopsy ay tila nagdulot pa ng mas maraming katanungan at teorya na nagpapalalim sa misteryo ng kanyang sinapit.

Ayon sa inilabas na opisyal na autopsy report, matinding “blunt force trauma” ang sanhi ng kanyang pagpanaw. Wasak ang kanang bahagi ng kanyang mukha, bali ang kamay at tuhod, at basag ang kanyang likod at tadyang na puminsala sa kanyang internal organs. Ipinaliwanag ng mga awtoridad na ang pinsalang ito ay tugma sa pagbagsak mula sa mataas na lugar at pagtama sa matitigas na bato sa ilalim ng bangin. Dagdag pa ng pulisya, wala silang nakitang senyales ng “foul play”—walang tama ng baril, walang marka ng pananakal, at walang nakuhang DNA ng ibang tao sa ilalim ng kanyang mga kuko na magpapahiwatig ng panlalaban. Sa unang tingin, tila malinaw na aksidente o isang personal na desisyon ang nangyari. Ngunit para sa mapagmatyag na publiko at ilang eksperto, ang mga “facts” na ito ay may mga bitak na mahirap ipaliwanag.

Ang pinakamalaking butas sa kwento ay nagmula mismo sa bibig ni Usec. Cabral noong siya ay nabubuhay pa. Sa isang lumang panayam na muling nag-viral, inamin ng opisyal na mayroon siyang matinding takot sa matataas na lugar o “acrophobia.” Ang kanyang pahayag ay direkta at walang pag-aalinlangan. Ito ang nagtulak sa marami na magtanong: Paano magagawang pumunta, umupo, at manatili ng isang taong may phobia sa gilid ng isang bangin na kilalang delikado at nakalulula? Para sa mga sikolohista at eksperto, ang taong may ganitong takot ay natural na umiiwas at nakakaramdam ng matinding hilo o panic kapag nasa ganoong sitwasyon. Ang ideya na kusa siyang pumunta doon para mag-relax ay tila sumasalungat sa kanyang likas na takot.

Lalo pang uminit ang usapin nang madiskubre ang isang “link” o koneksyon na nag-uugnay sa lugar ng insidente at sa trabaho ni Cabral. Napag-alaman na ang hotel na tinuluyan niya sa Baguio, na sinasabing dati niyang pag-aari, ay naibenta sa isang contractor. Ang contractor na ito ay may mga proyekto sa mismong lugar sa Tuba, Benguet kung saan siya natagpuan—mga proyektong dumaan sa kanyang opisina noong siya ay nasa pwesto pa. Ang koneksyong ito sa pagitan ng negosyo, pulitika, at ang lugar ng trahedya ay nagbigay-daan sa mga spekulasyon na hindi ito simpleng insidente. May mga mambabatas na nagpahayag ng pagkabahala at nag-ungkat ng posibilidad ng “staged death” o sadyang pagliligaw sa imbestigasyon upang pagtakpan ang mas malalaking isyu.

Sentro rin ng imbestigasyon ngayon ang kanyang driver, ang huling taong nakakita sa kanya nang buhay. Bagamat itinuturing siyang “person of interest” at hindi suspek, ang kanyang mga kwento ay masusing sinusuri. Ayon sa driver, ibinaba niya si Usec. Cabral sa gilid ng kalsada dahil gusto raw nitong magpahangin, at umalis siya para magpakarga ng gasolina. Pagbalik niya, wala na ang kanyang amo. Sa kanyang panayam, naging emosyonal ang driver at nagpahayag ng pagsisisi. Ngunit may isang detalye na nakuha mula sa kanyang cellphone—isang selfie kung saan makikita ang kanyang amo sa background. Ang larawang ito, kasama ang iba pang digital evidence, ay sinusuri ngayon ng NBI at Forensic Experts upang makita kung may itinatagong impormasyon o kung may mga hindi sinasadyang nakuhaan na magpapatunay sa tunay na nangyari.

Hindi rin nakatulong sa pagpapakalma ng publiko ang pag-amin ng mga awtoridad na nagkaroon ng lapses sa initial investigation. Inamin nilang hindi agad na-cordon off o naisara ang lugar bilang crime scene, at may mga personal na gamit, tulad ng cellphone ni Cabral, na agad ibinalik sa pamilya bago pa man masuri nang maayos. Sa panahon ngayon, ang digital footprint ay kasing halaga ng physical evidence. Ang pagmamadali sa proseso ay nagdulot ng hinala na baka may mga ebidensyang na-kompromiso o sadyang itinago. Dahil dito, ilang opisyal sa lugar ang inirekomendang sibakin sa pwesto habang gumugulong ang mas malalim na imbestigasyon.

Sa kabuuan, ang pagkamatay ni Usec. Cabral ay hindi lamang kwento ng isang opisyal na pumanaw. Ito ay isang palaisipan na bumabalot sa takot, kapangyarihan, at mga lihim sa loob ng gobyerno. Mula sa kanyang paboritong kanta na “I Will Survive” na tila naging kabalintunaan ng kanyang sinapit, hanggang sa mga pasa at bali sa kanyang katawan na nagsasalaysay ng marahas na pagtatapos, ang bawat detalye ay tila piraso ng puzzle na hindi magkatugma. Habang hinihintay ng bayan ang katotohanan, nananatili ang hamon sa mga kinauukulan: Huwag hayaang matabunan ng mga teorya ang hustisya. Ang publiko ay nakabantay, at hindi titigil hangga’t hindi nasasagot ang tanong kung bakit at paano humantong sa ganito ang buhay ng isang mataas na opisyal sa ilalim ng bangin ng kawalan.