Sa gitna ng umiinit na temperatura ng pulitika sa Pilipinas, tila may bagong “playbook” na binubuksan ang administrasyon para paghandaan ang 2028 elections. Hindi na ito basta bangayan sa media; ito ay isang seryosong laro ng ahedres kung saan ang bawat piyesa ay mahalaga. At sa sentro ng usaping ito ay ang matapang na payo ng beteranong political strategist na si Prof. Malou Tiquia kay Department of the Interior and Local Government (DILG) Secretary Jonvic Remulla.

Ang “Martyr Effect” at ang Maling Estratehiya

Matalim ang obserbasyon ni Prof. Malou Tiquia: Ang patuloy na panggigipit at direktang pag-atake kay Vice President Sara Duterte ay maaaring maging isang malaking pagkakamali. Sa halip na humina, lalo lamang umanong lumalakas ang suporta ng masa sa Bise Presidente dahil sa tinatawag na “underdog” o “martyr effect.”

Ayon sa pagsusuri, kapag ang isang pulitiko ay mistulang pinagkakaisahan ng buong pwersa ng gobyerno, natural na dumadaloy ang simpatiya ng taumbayan dito. Ito ang bitag na dapat iwasan ng kampo nina Jonvic Remulla at ng administrasyon. Ang payo ni Prof. Malou? Huwag siyang gawing bida sa sarili niyang kwento ng panga-api. Sa halip, talunin siya sa pamamagitan ng institutional na mga galaw at hindi sa ingay ng impeachment na ayon sa kanya ay “dead in the water” o walang patutunguhan.

ICI: Ang Ahensyang Bubuwagin?

Dito pumapasok ang isa sa pinaka-kontrobersyal na bahagi ng kasalukuyang kaganapan—ang planong pagbuwag sa Independent Commission for Infrastructure (ICI). Ayon sa mga ulat at usap-usapan sa Malacañang, ang direksyon ay ang pag-dissolve sa komisyong ito at ang paglilipat ng kapangyarihan at imbestigasyon diretso sa Ombudsman.

Bakit ito mahalaga? Ang ICI ay naging sentro ng mga imbestigasyon sa mga flood control projects at iba pang dambuhalang imprastraktura na kinasasangkutan ng bilyun-bilyong pondo. Ang pagbuwag dito ay hindi lamang simpleng “reorganization.” Ito ay isang strategic consolidation ng kapangyarihan. Sa pamamagitan ng paglipat ng mga kaso sa Ombudsman, mas nagiging sentralisado ang paghawak sa mga isyu ng korapsyon.

Para sa mga kritiko, at sa konteksto ng payo ni Prof. Malou, ito ay paraan upang “linisin” ang playing field. Tinatanggal ang mga redundant na ahensya na maaaring magamit sa pamumulitika o maging hadlang sa maayos na pagpapatupad ng batas. Kung ang layunin ay “checkmate” sa 2028, ang pagkontrol sa naratibo ng korapsyon—nang walang kalat na ahensya—ay isang malaking bentahe.

Ang Papel ni Jonvic at ng LGU

Hindi matatawaran ang papel ni Sec. Jonvic Remulla sa labang ito. Bilang pinuno ng DILG, hawak niya ang susi sa puso ng eleksyon: ang mga Local Government Units (LGUs).

Ang hamon ni Prof. Malou kay Jonvic ay simple pero mabigat: Gamitin ang makinarya ng gobyerno para ipadama ang serbisyo, hindi para manakot. Ang tunay na laban ay wala sa social media kundi nasa “ground.” Kung makukuha ni Remulla ang katapatan ng mga gobernador at mayor—hindi sa pamamagitan ng pwersa kundi sa pamamagitan ng maayos na pamamahala at strategic alliances—mawawalan ng “balwarte” ang mga Duterte sa labas ng Davao.

Ito ang “silent war” na hindi nakikita ng karamihan. Habang abala ang publiko sa mga soundbites tungkol sa mga nakaraang isyu sa karapatang pantao at kampanya kontra-droga, ang tunay na trabaho ay nangyayari sa likod ng mga saradong pinto ng DILG at Malacañang.

Konklusyon: Utak, Hindi Puso

Sa huli, ang mensahe ng video at ng mga kaganapan ay malinaw: Para talunin ang isang Duterte, kailangan ng administrasyon ng higit pa sa tapang. Kailangan nila ng talino. Ang pagbuwag sa ICI at ang pag-recalibrate ng estratehiya ni Jonvic Remulla ay mga senyales na nagigising na ang administrasyon sa katotohanan.

Ang 2028 ay hindi mananalo sa pamamagitan ng pag-iingay, kundi sa pamamagitan ng strategic dismantling ng suporta ng kalaban—isang ahensya, isang alyansa, at isang polisiya sa bawat pagkakataon.