Sa maliit na baryo ng San Roque, kilala si Mang Berting bilang isang masipag na magsasaka at mapagmahal na ama. Sa loob ng tatlumpung taon, iginapang niya ang pag-aaral ng kanyang tatlong anak na sina Rico, Gina, at Paolo. Namatay ang kanyang asawa noong bata pa ang mga ito, kaya naman naging doble ang kayod niya upang masigurong hindi sila magugutom. Nagkuba ang kanyang likod sa pagbibitbit ng mga sako ng palay, lumabo ang kanyang mga mata sa init ng sikat ng araw, at naging magaspang ang kanyang mga kamay sa paghawak ng araro. Ngunit sa kabila ng hirap, wala siyang reklamo dahil ang tanging pangarap niya ay makitang matagumpay ang kanyang mga anak. Dumating ang araw na nagbunga ang kanyang pagsisikap; naging matatagumpay ang tatlo sa kani-kanilang larangan, ngunit kasabay ng kanilang pag-angat ay ang tila unti-unting paglimot sa amang nagbigay sa kanila ng lahat.

Isang hapon, habang naglalakad si Mang Berting pauwi galing sa bayan, dumaan siya sa isang lotto outlet. Sa huling limampung piso sa kanyang bulsa, tumaya siya sa anim na numerong napanaginipan niya—mga numerong petsa ng kaarawan ng kanyang asawa at mga anak. Hindi niya akalain na ang simpleng taya na iyon ang magpapabago sa kanyang mundo. Kinabukasan, nalaman niya ang hindi kapani-paniwalang balita: siya ang nag-iisang nanalo ng 100 milyong piso. Ang unang pumasok sa isip ni Mang Berting ay hindi ang kanyang sarili, kundi ang kinabukasan ng kanyang mga anak. Gusto niyang bigyan ang mga ito ng buhay na hindi nila kailanman mararanasan sa bukid. Agad niyang ipinaalam ang balita sa tatlo, at sa loob ng isang iglap, tila bumalik ang init ng kanilang pakikitungo sa ama. “Tay, mahal na mahal ka namin!” ang paulit-ulit nilang sabi habang yakap-yakap ang matanda.

Dahil sa tiwala, hindi nag-atubili si Mang Berting na ibigay ang kontrol ng kanyang napanalunan sa kanyang mga anak. Hinayaan niyang si Rico ang humawak ng mga investment, si Gina ang bumili ng mga ari-arian, at si Paolo ang magpatakbo ng mga bagong negosyo. Nagpatayo sila ng isang napakalaking mansyon sa lungsod at doon pinatira si Mang Berting. Noong una, itinuturing siyang hari. May sariling kwarto, masarap na pagkain, at mga katulong na nag-aasikaso. Ngunit habang lumilipas ang mga buwan, unti-unting lumabas ang tunay na kulay ng kanyang mga anak. Naging abala ang mga ito sa kani-kanilang mga luho. Si Rico ay bumili ng mga mamahaling sports car, si Gina ay naging bida sa mga high-society parties, at si Paolo ay naging madalas sa casino. Ang dating masayahing si Mang Berting ay unti-unti nilang naging “display” na lamang sa bahay, at kalaunan ay naging “istorbo” sa kanilang mga mata.

Nagsimulang magbago ang lahat nang magkaroon ng malaking party si Gina sa mansyon. Maraming mayayamang kaibigan at business partners ang dumating. Si Mang Berting, na sanay sa simpleng pananamit, ay lumabas sa sala suot ang kanyang paboritong lumang kamiseta upang bumati sa mga bisita. Sa halip na ipakilala, hiyang-hiya si Gina sa kanyang ama. “Tay, bumalik ka na sa kwarto mo! Amoy-bukid ka at nakakahiya sa mga bisita namin!” bulyaw ni Gina sa harap ng maraming tao. Doon nagsimula ang kalbaryo ng matanda. Inilipat siya sa isang maliit na kwarto malapit sa garahe na dating imbakan ng gamit. Binabawasan ang kanyang pagkain, at madalas siyang pagmura-murahan nina Rico at Paolo tuwing hihingi siya ng pabor. Ang perang napanalunan ni Mang Berting ay tila naging sariling pera na ng mga anak, at ang tunay na nagmamay-ari nito ay naging isang hamak na pulubi sa sarili niyang pamamahay.

Ang pinakamasakit na bahagi ay dumating nang papirmahin si Mang Berting ng mga dokumento na hindi niya lubos na naintindihan. “Tay, para lang ito sa insurance mo at para hindi tayo mahirapan sa mga bangko,” sabi ni Rico. Dahil sa bulag na pagmamahal, pinirmahan ni Mang Berting ang lahat. Ang hindi niya alam, iyon ay isang deed of donation na naglilipat ng lahat ng kanyang natitirang ari-arian at pera sa pangalan ng kanyang tatlong anak. Isang gabi, matapos makuha ang huling pirma, hinarap siya ng tatlo sa sala. “Tay, napag-usapan namin na mas makakabuti kung lilipat ka na sa probinsya. May binili kaming maliit na kubo doon. Pabigat ka na kasi rito sa mansyon, at kailangan namin ng space para sa mga bago naming plano,” malamig na sabi ni Paolo. Umiyak si Mang Berting at nagmakaawa, “Anak, ako ang nagbayad sa mansyong ito. Ako ang nagbigay sa inyo ng lahat. Huwag niyo naman akong itapon.” Pero walang nakinig. Kinaladkad siya ni Rico palabas ng gate habang bumubuhos ang malakas na ulan.

Naiwan si Mang Berting sa kalsada, walang dala kundi ang kanyang lumang suot at isang maliit na envelope na ibinigay ni Paolo bago isara ang pinto. “Para sa pamasahe mo, Tay. Huwag ka nang babalik dito,” ang huling narinig niya. Ngunit sa gitna ng pighati at luhang humahalo sa ulan, may isang kislap sa mga mata ni Mang Berting. Hindi siya ang matandang ulyanin na akala ng lahat. Sa loob ng envelope na ibinigay ni Paolo ay wala ngang pera, kundi isang simpleng note na nagsasabing “Salamat.” Ngunit hindi alam ng mga anak niya na bago pa man niya ibigay ang lahat, nagpunta na siya sa isang kilalang abogado na matalik niyang kaibigan. Alam ni Mang Berting ang ugali ng kanyang mga anak, at bagaman masakit, inihanda niya ang isang “test of loyalty” na may kalakip na malupit na kondisyon sa bawat dokumentong pinirmahan niya.

Tatlong buwan ang lumipas. Ang tatlong magkakapatid ay nagpakasasa sa yaman. Akala nila ay tapos na ang lahat at wala nang hadlang sa kanilang marangyang buhay. Ngunit isang umaga, sabay-sabay na kumatok sa kanilang pinto ang mga sheriff at abogado. Dala ang isang Court Order, ipinaalam sa kanila na ang lahat ng kanilang ari-arian—ang mansyon, ang mga sasakyan, ang mga bank accounts, at ang mga negosyo—ay agad na “frozen” at pabalik na sa ilalim ng kontrol ng “Dela Cruz Foundation.” Nagulat ang tatlo. “Anong nangyayari?! Kami ang may-ari nito!” sigaw ni Rico. Lumabas ang abogado ni Mang Berting, si Atty. Mendoza, at ipinaliwanag ang katotohanan: “Lahat ng dokumentong pinirmahan ni Mang Berting ay may kalakip na ‘Morality and Care Clause.’ Nakasaad doon na kung mapatunayang inabandona, minaltrato, o itinapon ninyo ang inyong ama, ang lahat ng donasyon ay awtomatikong mawawalang-bisa at mapupunta ang lahat ng yaman sa isang foundation para sa mga inabandonang matatanda.”

Hindi lang iyon ang pasabog. Lumabas ang balita na ang 100 milyong napanalunan ni Mang Berting ay bahagi lamang ng kanyang swerte. Lingid sa kaalaman ng lahat, mayroon pa siyang tinatagong 200 milyong piso sa isang hiwalay na trust fund na inilaan niya sana para sa magiging apo niya, ngunit dahil sa ginawa ng mga anak, ang halagang ito ay idinagdag na rin sa foundation. Lumitaw si Mang Berting mula sa loob ng isang itim na luxury car, maayos ang bihis at malakas ang katawan. Tiningnan niya ang kanyang mga anak na ngayon ay pilit na kumakapit sa kanyang mga binti, humihingi ng tawad, at umiiyak. “Tay, patawad! Nagkamali kami! Huwag mo kaming gawing pulubi!” iyak ni Gina. Ngunit sa pagkakataong ito, matigas na ang puso ng ama. “Ibinigay ko sa inyo ang langit, pero pinili ninyong ipakita sa akin ang impyerno. Ngayon, mararanasan ninyo kung paano mamuhay sa paraang itinrato ninyo sa akin.”

Pinalayas ang tatlong magkakapatid sa mansyon na wala ni isang sentimo. Ang mga negosyong kanilang ipinagmamalaki ay kinuha ng foundation upang gawing mga training center para sa mga mahihirap na kabataan. Ang mansyon ay ginawang “Home for the Golden Heroes,” kung saan tumitira na ngayon si Mang Berting kasama ang iba pang mga inabandonang matatanda na itinuturing na niyang tunay na pamilya. Araw-araw ay masaya ang mansyon, puno ng tawanan at tunay na pagmamahalan—isang bagay na hindi naibigay ng kanyang mga anak. Samantala, balita sa San Roque na si Rico ay naging laborer sa construction, si Gina ay naging labandera, at si Paolo ay nagtitinda ng sigarilyo sa kalsada. Ang dating mga bilyonaryong mapagmataas ay bumalik sa putikan na dati nilang kinamuhian.

Napatunayan ni Mang Berting na ang tunay na yaman ay hindi nasusukat sa dami ng pera sa bangko, kundi sa katapatan ng mga taong nakapaligid sa iyo. Ang ganti na ginawa niya ay hindi ganti ng galit, kundi ganti ng hustisya upang turuan ang kanyang mga anak ng pinakamahalagang leksyon sa buhay: na ang magulang ay hindi kagamitan na itatapon kapag luma na, kundi isang pundasyon na dapat igalang hanggang sa huling hininga. Ang kuwento ni Mang Berting ay kumalat sa buong bansa, nagsisilbing babala sa lahat ng mga anak na naliligaw ng landas dahil sa materyal na bagay. Sa huli, ang amang itinapon sa ulan ay naging liwanag sa maraming matatandang nawalan ng pag-asa, at ang kanyang pangalan ay mananatiling simbolo ng isang pag-ibig na marunong lumaban at magpatawad, ngunit hindi nagpapabulag sa kasamaan.

Ngayon, sa tuwing sumasapit ang gabi ng kaarawan ni Mang Berting, hindi na siya nag-iisa. Pinaliligiran siya ng mga kapwa niya matatanda at mga batang tinutulungan ng kanyang foundation. Ang dating masakit na alaala ng pagtatapon sa kanya ay napalitan ng mga bagong alaala ng pag-asa. Napagtanto niya na ang 100 milyong napanalunan niya ay hindi para payamanin ang kanyang mga anak, kundi para buksan ang kanyang mga mata sa katotohanan at para makatulong sa mas maraming tao. Ang bawat sentimo ng kanyang yaman ay nagbibigay na ngayon ng buhay sa mga taong kinalimutan na ng lipunan. At para kay Mang Berting, iyon ang tunay na “Jackpot” na hindi kayang tapatan ng anumang halaga.

Sa kabila ng lahat, ipinapanalangin pa rin ni Mang Berting na balang araw, ang kanyang mga anak ay tunay na magbago. Hindi dahil gusto nilang mabawi ang yaman, kundi dahil nahanap na nila ang kanilang mga puso. Ang kanyang pinto ay laging bukas para sa isang tunay na pagsisisi, ngunit ang kanyang yaman ay mananatili na sa mga taong higit na nangangailangan. Ang kuwento ng amang itinapon ay nagtapos sa isang bagong simula—isang simula kung saan ang hustisya, pagmamahal, at pagpapakumbaba ang naghari sa puso ng isang bilyonaryong magsasaka.