Tahimik ang umaga sa gilid ng lungsod. Ang hangin ng Disyembre ay malamig, may bahid ng singaw ng mga nilulutong kape sa ilang bahay, at halong amoy ng kahoy at yero mula sa mga lumang tahanan. Sa isang maliit at kupas na upahang silid, dahan-dahang bumangon si Don Emilio Santilan, pitumpu’t dalawang taong gulang, isang matandang ang buhay ay hinubog ng hirap at panahon.

Sa gilid ng kanyang kama, nakasabit ang isang lumang sumbrero at kupas na jacket—parang ritwal na matagal na niyang ginagawa. Isinuot niya ito nang may panatag na kilos, tila sinasabi sa sarili: “Hawak ko pa rin ang kontrol sa araw na ito.” Sa tabi ng pinto, may plastic na supot, gusot at makapal, ngunit pinangangalagaan niya nang maingat. Sa loob nito, nakatabi ang bungkos-bungkos ng papel na pera—pinag-ipunan sa mahabang panahon, para sa dalawang batang patuloy niyang iniisip: sina Lauren at Mik.

“Malapit na ang Pasko,” bulong niya sa sarili, habang tumitingin sa sirang salamin sa dingding. Sa isip niya, hindi siya matanda. Hindi pa rin niya nararamdaman ang sakit sa tuhod o ang bigat ng bawat hakbang. Sa halip, malinaw sa kanyang isipan ang larawan ng dalawang batang sumasalubong sa kanya sa kanyang pagbabalik mula sa trabaho, nagtatakbuhan, ngumingiti, sabik sa bawat yakap at halik.

Lumabas si Don Emilio sa maliit na silid. Pinatay niya ang maliit na bumbilya sa kisame at dahan-dahang binuksan ang pinto. Sinalubong siya ng malamig na hangin, halong usok ng naglulutong kahoy sa paligid, at ang amoy ng basang semento. Hawak niya ang plastic na supot. “Kailangan ko silang bilhan ng regalo,” bulong niya, bawat hakbang ay may kasamang determinasyon at pag-ibig na nagmumula sa puso ng isang ama.

Sa dulo ng tahimik na daan, tanaw niya ang malaking mall sa bayan—isang mundong para sa kanya’y tila banyaga. Ngunit hindi ito nakapipigil sa kanya. Ang kanyang plastic na supot ay naglalaman ng lahat: hindi lamang pera, kundi ang pag-asang maibigay sa mga anak ang isang Pasko na hindi nila malilimutan.

Huminto siya sa harap ng salamin ng pinto ng mall. Tinignan niya ang sarili: gusot ang buhok, marumi ang pantalon, manipis na ang tsinelas. Ngunit hawak pa rin niya ang supot. “Nandito lang ako para sa mga bata,” bulong niya, pilit na pinapalakas ang loob.

Sa entrance, dalawang gwardya ang nakaantabay. Sina Guard Romel Deon at Guard Paulo Mercader. Matikas, maayos ang uniporme, sanay sa pagsusuri ng mga papasok. Napatingin si Romel kay Don Emilio mula ulo hanggang paa.

“Boss, saan po kayo pupunta?” tanong niya, may bahid ng pagdududa.

“Bibili lang po ako ng regalo… para sa mga anak ko. Pasko na kasi,” sagot ni Don Emilio, mahinang mahinang, may halong pag-aalinlangan.

Nagkatinginan sina Romel at Paulo. Napansin nila ang plastic na supot, gusot at bahagyang nakabukas sa gilid, tila may laman na mabigat. “Bawal po ang ganito sa loob,” malamig na sabi ni Paulo…. Ang buong kwento!⬇️

“Hindi po ako mamamalimos. Bibil nga ako ng regalo,” mariing tugon ni Don Emilio, habang pinipilit na maging matatag.

Dahil sa pagkaabala, may ilang mamimili ang nakapalingon, may iba’y umiwas ng tingin, at may ilan pang bahagyang napangiti, na parang natutuwang makita ang determinasyon ng matanda.

Humakbang si Romel at hinawakan ang braso ni Don Emilio. “Tay, baka gusto niyo na lang po sa labas. Baka kasi magreklamo ang mga tao,” mahinang sabi, sapat upang iparamdam na hindi siya basta-basta makakapasok.

Hindi maintindihan ni Don Emilio ang sitwasyon. Para sa kanya, karaniwan lang siyang ama na nais magbigay ng kasiyahan sa mga anak. “May pambayad ako,” sabi niya, bahagyang itinataas ang supot.

Isang estudyante sa tabi ang lihim na naglabas ng cellphone at nagsimulang mag-video. Sa video, malinaw ang eksena: isang matandang ama, dalawang gwardang mahigpit sa paningin, at ang supot na may laman.

Huminga nang malalim si Don Emilio at marahang binuksan ang supot. Sa una, walang gaanong reaksyon sa mga tao, hanggang sa makita nilang bumungad ang makapal na bungkos ng perang papel—malinis, bagong-bago, at maayos ang pagkakatupi. Tumigil ang paghinga ng ilan.

“Grabe, hindi lang ito barya,” mahina ang sabi ng isang babae.

“Saan mo nakuha yan?” napatingin si Paulo.

“Pinag-ipunan ko… para sa mga anak ko,” sagot ni Don Emilio, may halong hiya ngunit matatag.

Dumating si Supervisor Carla Alfonso, alerted sa nangyayaring kaguluhan. “Anong problema?” tanong niya.

“Ma’am, may dala pong malaking pera ang matandang ito. Akala po namin ay mamamalimos,” sagot ni Romel.

Tumango si Carla, tinitingnan ang supot. “Sa inyo po ba talaga ang perang yan?”

“Opo ma’am,” sagot ni Don Emilio. “Para sa mga anak ko.” Ang kanyang boses, ngayon, ay may bahid ng panghihina ngunit hindi sumusuko.

Biglang may isang matandang lalaki sa gilid na sumalita. “Hindi ba kayo si Don Emilio Santilan, yung may-ari ng junk shop sa San Roque?”

Huminto ang oras sa paligid. Napatingin ang lahat kay Don Emilio. Dahan-dahan siyang tumango. “Opo… ako nga po.”

Ngunit sa isip niya, ang mahalaga ay ang dalawang batang naghihintay ng regalo. Ang nakaraan, kahit na matagal nang nagbago, ay muling bumabalik sa kanyang puso.

Nagkatinginan sina Romel at Paulo. Unti-unting nagbago ang tono ng paligid. Wala na ang panghahamak, wala na ang mapanghusgang titig. Napalitan ng pagkabigla at pagkamangha.

Si Don Emilio ay nakaupo sa upuan, hawak pa rin ang plastic na supot. Kahit na napapaligiran ng mga tao at gwardya, hindi niya binitawan. Para sa kanya, ito lamang ang naglalaman ng pag-asa.

“Bibili tayo ng regalo ha,” bulong niya sa kanyang mga anak. Nagkatinginan sina Lauren at Mik, napangiti ngunit may kasamang pait. “Opo pa… sama-sama tayo,” sagot nila.

Habang papasok sila sa mall, tahimik ang mga gwardya at mga supervisor. Ang mga mata ng mga tao ay nakatutok, ang social media ay punung-puno ng comments at video views—isang kwento ng pagmamahal, pagkakaunawa, at mabilis na paghuhusga.

Pagkatapos ng ilang oras, si Don Emilio ay muling bumalik sa junk shop, kasama ang kanyang mga anak. Ngayon, mas maaalagaan siya. Ang simpleng Pasko ay nagdala ng liwanag sa kanilang pamilya, isang paalala na ang tunay na kayamanan ay hindi nasusukat sa pera kundi sa puso at pagmamahal na naibabahagi.

Sa huling gabi ng taon, habang nakaupo sa bakuran, si Don Emilio ay may hawak na paper bag ng mga regalo. Hindi mamahalin, simpleng laruan lamang. Ngunit ang ngiti ng kanyang mga anak, at ang pagmamahal sa likod ng bawat regalo, ay sapat na upang ipadama ang tunay na diwa ng Pasko.

“Hindi pera ang ikinayaman mo, kundi ang puso mo,” bulong ni Lauren. “Marami kang natulungan, at kahit maayos na ang buhay niyo, bumabalik kayo sa pinagmulan.”

Si Don Emilio, tahimik, nakatingin sa kanyang mga anak. Hindi malinaw sa kanya ang lahat ng salita, ngunit malinaw sa kanya ang pakiramdam: hindi na siya nag-iisa. Ang pagmamahal, pag-unawa, at pagkalinga ng kanyang pamilya ay higit pa sa lahat ng yaman ng mundo.

Sa kwentong ito, makikita natin: ang pamilya ay hindi laging perpekto, ang tao ay hindi nasusukat sa panlabas na anyo, at ang tunay na kayamanan ay nasa paggalang, pagmamahal, at pag-unawa sa kapwa.