Sa ilalim ng ningning ng mga proyektong imprastraktura at mga pormal na talumpati, tila may namumuong bagyo sa loob ng Malacañang. Habang ang bansa ay pilit na inilalayo ng mainstream media sa mga tunay na kaganapan, ang social media ay umaapaw sa mga diskusyon tungkol sa “government reset,” mga panawagan para sa pagbibitiw, at ang lantarang bangayan sa pagitan ng pambansa at lokal na pamahalaan. Ang administrasyong Marcos Jr. ay kasalukuyang humaharap sa isa sa pinakamabigat na krisis sa kredibilidad—mula sa usaping “caretaker president” hanggang sa isang “premature” na pagbubukas ng tulay sa Davao na nauwi sa matinding kahihiyan.

Ang Usap-usapan sa “Government Reset”
Naging viral ang mga ulat tungkol sa isang posibleng “government reset” na isinusulong umano ng ilang sektor sa militar. Ang pinaka-kontrobersyal na bahagi nito ay ang paglutang ng pangalan ng dambuhalang negosyante na si Ramon Ang bilang posibleng “caretaker president” kung sakaling tuluyang bumagsak ang kasalukuyang liderato. Bagama’t ang mga ganitong balita ay madalas na ituring na espekulasyon, ang bigat ng mga personalidad na nagsasalita ay nagbibigay dito ng kakaibang atensyon.

Si Senador Robin Padilla, sa kanyang bahagi, ay tahasang pumalag sa ideyang ito. Para sa senador, hindi “caretaker” o “boardroom politics” ang kailangan ng bansa. “Federalism ang solusyon. Hindi caretaker,” giit ni Padilla. Binigyang-diin niya ang pagod na nararamdaman ng mga taga-Visayas at Mindanao sa palaging pag-asa sa sentralisadong kapangyarihan sa Luzon. Para sa kanya, ang tunay na pagbabago ay magmumula sa pagbibigay ng sapat na kapangyarihan sa bawat rehiyon upang pamunuan ang kanilang sariling kapalaran.

Ang Babala ni Chavit Singson: Isang “Honorable Exit”
Hindi rin nagpahuli ang beteranong pulitiko na si dating Ilocos Governor Luis “Chavit” Singson. Sa isang hindi inaasahang pahayag, diretsahang hinikayat ni Singson si Pangulong Marcos Jr. na magbitiw na sa pwesto habang may pagkakataon pa para sa isang “honorable exit.” Ayon kay Singson, “Dead Sure. Mapapatalsik siya” kung hindi kikilos ang Pangulo upang ayusin ang lumalalang disgusto ng publiko.

Binanggit ni Singson ang mga isyu ng “flood control scandal” at ang talamak na alegasyon ng katiwalian bilang mitsa ng galit ng taumbayan. Binalaan din niya ang administrasyon laban sa anumang balak na paggamit ng “martial powers,” dahil lalo lamang itong magsisilbing mitsa ng kaguluhan. Para kay Chavit, ang kaligtasan ng bansa at ang pag-iwas sa madugong kasaysayan ng 1986 ay dapat maging prayoridad kaysa sa personal na ambisyon.

Ang Kontrobersya sa Bucana Bridge: “Credit Grabbing” o Serbisyo?
Sa kabilang panig ng bansa, naging sentro ng usap-usapan ang Bucana Bridge sa Davao City. Ang proyektong ito, na na-award sa ilalim ng tulong ng China noong 2018 sa panahon ni dating Pangulong Rodrigo Duterte, ay naging simbolo ng iringan sa pagitan ng Davao at ng Malacañang. Inakusahan ang administrasyong Marcos Jr. ng “credit grabbing” matapos angkinin ang proyekto at tawagin itong isang “legacy.”

Lalong uminit ang sitwasyon nang ipangako ni Marcos Jr. na bubuksan ang tulay noong Disyembre 15. Ngunit ang pangakong ito ay sinalubong ng matinding pagtutol ni Davao City Mayor Sebastian “Basti” Duterte. Ayon sa alkalde, ang pagbubukas ay “premature” at isang “careless pronouncement.” Ibinunyag ng mga video at aerial shots na bagama’t ang tulay mismo ay tapos na, ang mga access roads ay hindi pa semento, manipis ang aspalto, at wala pang mga streetlights.

Inilarawan ni Mayor Basti ang pagmamadali ng Pangulo bilang isang kilos na “behaves like a child” at “stupid” dahil sa paglalagay sa panganib sa mga motorista para lamang sa layuning pulitikal. Ang orihinal na target date para sa kumpletong proyekto ay sa Marso 2026 pa, ngunit ang pagpipilit na buksan ito nang maaga ay nagresulta lamang sa pagkadismaya ng mga Dabawenyo na nakakita sa hilaw na kalidad ng trabaho.

Ang Hamon sa Katotohanan
Ang mga kaganapang ito ay nagpapakita ng isang malalim na lamat sa pamamahala. Ang pagkakaiba ng kalidad ng mga proyekto noon at ngayon, kasama ang mga isyu ng transparency, ay nagdudulot ng kawalan ng tiwala. Ang “credit grabbing” ay hindi lamang tungkol sa kung sino ang kumuha ng litrato sa harap ng proyekto, kundi tungkol sa pagkilala sa tamang proseso at kaligtasan ng publiko.

Sa huli, ang tanong ay hindi lamang kung sino ang susunod na presidente, kundi kung paano matitigil ang “katangahan” at “kapalpakan” na naglalagay sa bansa sa alanganin. Habang ang bawat panig ay may kani-kaniyang naratibo, ang taumbayan ang huling huhusga batay sa kung ano ang totoo, kumpleto, at ligtas para sa lahat.