Maagang umiinit ang usapan para sa halalan ng 2028, at sa gitna ng mga pangalan at posibleng senaryo, isang matapang na pagsusuri ang umagaw ng pansin ng publiko. Sa isang talakayang umikot sa social media at mga political forum, inilabas ni Prof. Malou ang kanyang pananaw kung paano maaaring hamunin—at posibleng talunin—si Vice President Sara Duterte sa susunod na presidential race. Hindi ito simpleng opinyon. Isa itong malinaw, sistematikong pagbasa sa pulso ng botante at sa galaw ng pulitika.

Sa unang bahagi ng kanyang pahayag, iginiit ni Prof. Malou na hindi sapat ang popularidad at apelyido para manalo sa 2028. Ayon sa kanya, nagbabago ang botante. Mas mapanuri, mas sensitibo sa isyu, at mas mabilis tumugon sa mga pagkukulang ng liderato. Ang hamon, aniya, ay kung paano sasabayan at lalampasan ang makinarya, impluwensiya, at matibay na base ng bise presidente.

Isa sa pinakamalakas na punto ng pagsusuri ay ang pangangailangang buuin ang isang malinaw at kapani-paniwalang alternatibo. Hindi raw puwedeng umasa sa pagiging “anti” lamang. Kung ang mensahe ay puro pagtutol, mabilis itong mauubos. Kailangan ng positibong bisyon—isang konkretong plano sa ekonomiya, presyo ng bilihin, trabaho, edukasyon, at serbisyong panlipunan—na madaling maintindihan at maramdaman ng karaniwang mamamayan.

Binanggit din ni Prof. Malou ang kahalagahan ng timing at disiplina sa mensahe. Sa kanyang pagsusuri, madalas raw talo ang kampanya kapag pabago-bago ang tono at walang iisang kuwento. Para hamunin si VP Sara, kailangan ng iisang naratibo na tuloy-tuloy mula simula hanggang dulo: sino ang kandidato, ano ang ipinaglalaban, at bakit siya ang mas maaasahan sa susunod na anim na taon.

Hindi rin nakaligtas sa talakayan ang papel ng lokal na liderato. Ayon kay Prof. Malou, dito nagkakatalo ang maraming kampanya. Malakas ang impluwensiya ng mga lokal na opisyal sa probinsya at lungsod, at hindi ito puwedeng maliitin. Kung may isang aral mula sa mga nakaraang halalan, ito ay ang kahalagahan ng organisasyon sa barangay level—ang kakayahang maghatid ng mensahe hindi lang sa TV at online, kundi sa mismong komunidad.

Sa usapin ng imahe, malinaw ang punto: hindi sapat ang pagiging kilala. Kailangang malinaw kung ano ang paninindigan. Ayon kay Prof. Malou, may pagkakataon ang mga botante na magsawa sa retorika at hanapin ang lider na may kakayahang makinig, makipag-usap, at magpaliwanag. Dito raw papasok ang debate skills, consistency sa posisyon, at kakayahang humarap sa mahihirap na tanong.

Isa pang sensitibong bahagi ng pagsusuri ang social media. Bagama’t nananatiling makapangyarihan ang online platforms, iginiit ni Prof. Malou na hindi na ito sapat kung walang koneksiyon sa totoong buhay. Ang “likes” at “views” ay hindi awtomatikong boto. Kailangan pa ring iugnay ang digital campaign sa aktwal na organisasyon, volunteerism, at ground work.

Marami ring napukaw sa pahayag tungkol sa isyu ng pagkakaisa ng oposisyon. Ayon kay Prof. Malou, kung watak-watak ang mga hahamon, lalong tumitibay ang frontrunner. Ang susi, aniya, ay maagang pag-uusap, malinaw na kasunduan, at kakayahang isantabi ang personal na ambisyon para sa mas malaking layunin. Hindi ito madaling gawin, ngunit kung may aral ang kasaysayan, ito ay ang halaga ng nagkakaisang hanay.

Hindi rin niya pinalampas ang papel ng kredibilidad. Sa panahon ng mabilis na impormasyon at disimpormasyon, ang tiwala ang pinakamahalagang puhunan. Isang maling hakbang, isang hindi napaghandaan na isyu, ay maaaring makasira ng buong kampanya. Kaya’t ang panawagan ni Prof. Malou ay malinaw: maging handa, maging tapat, at huwag maliitin ang katalinuhan ng botante.

Sa gitna ng lahat ng ito, umalingawngaw ang hamon sa mga posibleng kandidato—kabilang ang mga lokal na lider na binabanggit ng publiko bilang potensyal na pambato. Ang mensahe: kung may balak kang tumakbo at hamunin ang malakas na pangalan, kailangan mong magsimula ngayon. Hindi bukas, hindi sa susunod na taon, kundi sa sandaling ito.

Agad na umani ng reaksyon ang pahayag ni Prof. Malou. May mga sumang-ayon, may tumutol, at may nagsabing masyado pang maaga para sa ganitong diskusyon. Ngunit iisa ang malinaw: nabuksan ang usapan. Ang 2028 ay hindi na basta petsa sa kalendaryo. Isa na itong larangan ng ideya, estratehiya, at posibleng banggaan ng magkakaibang pananaw sa hinaharap ng bansa.

Sa huli, ang pagsusuri ni Prof. Malou ay hindi direktang pag-atake sa isang tao, kundi isang hamon sa sistema ng kampanya at pamumuno. Kung paano ito tutugunan ng mga tatamaan—iyan ang susunod na kabanata. Ngunit para sa mga botanteng nanonood at nakikinig, nagsimula na ang tanong: sino ang may malinaw na plano, at sino ang handang tumayo sa ilalim ng masusing pagsusuri?