“Akala ko ang pinakamalakas na unos na haharapin ko ay ang bagyong kumitil sa buhay ng mga magulang ko, hindi ko inakalang ang tunay na bagyo ay ang pagtataksil ng lalaking itinaya ko ang buong buhay ko.”

Ako si Claire.

At kung may isang bagay na natutunan ko sa buhay, iyon ay ang katotohanang hindi lahat ng unos ay dumarating na may kulog at kidlat. May mga unos na dumarating na tahimik, dahan-dahan, at kapag namalayan mo, wasak na ang lahat.

Bata pa lang ako, sanay na akong gumising sa sigaw ng nanay ko mula sa kusina. Amoy ng mainit na kape at pritong tuyo ang una kong nilalanghap tuwing umaga. Sa labas ng bahay, naroon si Tatay, nag-aararo gamit ang kalabaw, pawis na pawis pero may ngiti sa labi. Simple ang buhay namin sa Barrio San Roque, pero buo.

Hindi ko noon alam na may bilang pala ang bawat umaga.

Takot na takot ako sa malakas na hangin. Isang taon bago ako magtapos ng hayskul, bumuwal ang malaking punong mangga malapit sa bahay namin dahil sa bagyo. Simula noon, bawat ihip ng hangin ay parang may kasamang kaba sa dibdib ko. Pero tinatagan ko. Sabi nga ni Nanay, sanay na raw kami sa bagyo.

Hanggang sa dumating ang araw ng graduation ko.

Suot ko ang puting bestida na inayos ni Nanay, habang si Tatay ay nagbiro pa na prinsesa raw niya ako. Hindi sila nakarating sa seremonya dahil may aayusin pa raw sa bukid. Pinangako kong hihintayin sila. Hindi ko alam na iyon na pala ang huling pangakong maririnig nila mula sa akin.

Bumuhos ang ulan. Lumakas ang hangin. At sa isang iglap, binago ng aksidente ang buong mundo ko.

Dalawang katawan. Tinakpan ng kumot. Walang galaw. Walang tinig.

Doon ako natutong umiyak na parang mauubusan ng hangin.

Mula noon, nag-iba na ang lahat. Naiwan sa akin ang lupa, ang kalabaw, ang mga alagang hayop, at ang responsibilidad na hindi ko naman hiniling pero kailangan kong yakapin. Natutunan kong bumangon kahit nanginginig ang tuhod. Natutunan kong mag-araro, magtanim, magbenta sa palengke, at ngumiti kahit may sugat pa ang puso.

At doon ko nakilala si Anton.

Isang simpleng lalaki. Kargador sa palengke. Tahimik, magalang, at may mga matang hindi kailanman tumingin sa akin na may pagmamataas o awa. Tinulungan niya akong magbuhat, mag-araro, mag-ayos ng bubong. Unti-unti, naging pahinga ko siya mula sa lungkot na matagal kong kinimkim.

Hindi ko namalayang muli akong natutong umasa.

Naging magkasintahan kami. Nagpakasal sa simpleng handaan na puno ng tawa at luha. Akala ko, iyon na ang kapalit ng lahat ng nawala sa akin. Akala ko, sa wakas, tapos na ang paghihirap.

Nagkaroon kami ng anak. Si Angelo. Ang liwanag ng buhay ko. Sa bawat tawa niya, parang gumagaan ang bigat ng nakaraan.

Masaya kami. O iyon ang akala ko.

Hanggang sa inalok si Anton ng trabaho sa lungsod.

Para raw sa kinabukasan. Para raw sa mas magandang buhay. Pinilit kong intindihin kahit may takot na sumisiksik sa dibdib ko. Ang lungsod ay parang bagyo sa alaala ko. Lugar ng pagkawala. Lugar ng hindi pag-uwi.

Sa simula, palagi siyang tumatawag. Palaging may kumusta, may mahal kita, may ingat ka diyan. Pero unti-unting nagbago ang lahat. Dumalang ang tawag. Umiikli ang mensahe. Nawala ang lambing. Parang hangin bago dumating ang bagyo. Tahimik pero mabigat.

Hanggang sa dumating ang bagyo.

Isang malakas. Mapanganib. Nakakatakot.

Habang yakap ko si Angelo sa dilim ng bahay, paulit-ulit kong tinatawagan si Anton. Walang sagot. Walang paliwanag. Tanging ulan at hangin lang ang sumasagot sa akin.

Pagkatapos ng bagyo, may balitang nakita ko sa telebisyon.

At doon ako tuluyang napahinto sa paghinga.

Si Anton.

Basang-basa. Nakatayo sa kalsada. May hawak na kumot. At may yakap na ibang babae.

Hindi ko narinig ang sinasabi ng reporter. Hindi ko naintindihan ang eksena. Ang nakita ko lang ay ang lalaking pinangakuan kong makakasama habang buhay, nakayakap sa ibang babae na parang ako ay hindi kailanman umiral.

Sa gabing iyon, tahimik akong umiyak habang yakap si Angelo.

Hindi ako sumigaw. Hindi ako nagwala. Dahil ang sakit ay masyadong malalim para ilabas sa ingay.

Lumipas ang mga araw. Hindi siya umuwi. Naging bulong-bulungan sa baryo ang pangalan ko. May mga matang naaawa. May mga bibig na humuhusga. At isang balita ang tuluyang nagpabagsak sa akin.

May pamilya raw si Anton sa lungsod.

Hindi ako ang una. Hindi rin pala ako ang huli.

Sa sandaling iyon, bumalik ang lahat ng sakit na inakala kong nalampasan ko na. Ang pagkawala. Ang takot. Ang pakiramdam na mag-isa ka na naman sa gitna ng unos.

Pero sa gitna ng lahat, naroon si Angelo.

Isang batang walang kasalanan. Isang buhay na umaasa sa akin.

At doon ko naintindihan ang pinakamahalagang aral ng buhay ko.

Hindi lahat ng bagyo ay dumarating para sirain ka. May mga bagyong dumarating para ipaalala sa’yo kung gaano ka na kalakas.

Hindi ko alam kung babalik pa si Anton. Hindi ko alam kung may paliwanag pa siyang maibibigay. Pero alam ko ang sigurado.

Hindi na ako babalik sa pagiging babaeng takot sa hangin.

Ako si Claire. Anak ng magsasaka. Ina ng isang batang umaasa. Babaeng sinubok ng panahon at ng tao.

At kahit paulit-ulit pa akong salubungin ng unos, mananatili akong nakatayo.

Dahil minsan na akong gumuho.
At sa pagkakataong ito, pinili kong maging mas matibay kaysa sa bagyo.