Sa gitna ng mainit na pulitika sa Pilipinas, lalong tumitindi ang usapin tungkol sa susunod na Presidential Election sa 2028. Marami ang naniniwala na ang kasalukuyang administrasyon ay naghahanda na ng kanilang pambato upang tapatan ang itinuturing na “destined” na susunod na lider ng bansa na si VP Sara Duterte. Ngunit sa likod ng mga planong pulitikal na ito, bumabangon ang mga seryosong isyu ng korapsyon, kapabayaan, at mga misteryosong kaganapan na tila naglalayong pahinain ang oposisyon at itago ang katotohanan sa sambayanang Pilipino.

Ang sentro ng usapin ngayon ay ang tila hindi mapigilang suporta ng taumbayan sa mga Duterte. Maraming Pilipino ang naniniwala na ang pagbabalik nila sa Malakanyang ang tanging solusyon sa mga suliraning idinulot ng kasalukuyang pamunuan. Binabatikos ng marami ang administrasyong Marcos Jr. dahil sa umano’y perwisyong idinulot nito sa bansa mula nang maupo ito sa pwesto. Ang tanong ng karamihan sa social media: May kakayahan nga ba ang sinumang itatapat ng administrasyon na talunin ang agos ng suporta para kay VP Sara?

Ang Misteryo sa Likod ng Trahedya sa DPWH
Isang malaking dagok sa transparency ng gobyerno ang pagkamatay ni dating DPWH Undersecretary Maria Catalina Cabral. Ang insidenteng ito ay nag-iwan ng maraming katanungan, lalo na’t si Cabral ay itinuturing na “central figure” na may hawak ng mahahalagang impormasyon tungkol sa mga anomalya sa kagawaran. Ayon kay Caloocan City Representative Edgar Erice, napakasensidito ng posisyon ni Cabral bilang dating Usec for Planning dahil alam niya ang lahat ng mga “insertions” at “ghost projects” na ipinapasok sa budget ng bansa.

Naghain ng resolusyon ang ilang mambabatas, kabilang si Erice, upang imbestigahan ang mga sirkumstansya sa pagkawala ng opisyal. Marami ang nagtataka kung bakit tila mabilis ang konklusyon ng ilang ahensya na ito ay simpleng pag-utas sa sariling buhay. Ngunit para sa mga mambabatas, maraming “illogical” na detalye sa kwento ng driver at sa lokasyon ng insidente. Bakit nga ba sa isang malayo at bangin na lugar pa ito nangyari kung mayroon namang mas madaling paraan? May mga ulat din na bago ang insidente, may mga nakuhang impormasyon na ang opisyal ay may tinitirhang mansyon sa Baguio at posibleng may siningil na utang mula sa isang kontraktor.

Korapsyon sa Budget: Insertions o Kalokohan?
Inilantad din ni Congressman Erice ang tila talamak na “kalokohan” sa paghahanda ng budget para sa mga susunod na taon. Ayon sa kanya, sa sarili niyang distrito ay nakakita siya ng mga proyektong walang saysay, gaya ng mga flood control sa loob mismo ng school campuses na wala namang kinalaman sa tunay na problema ng baha. Ang mga ganitong “insertions” ay tila nagiging paraan ng ilang pulitiko upang kumuha ng pondo para sa sariling interes.

Sinasabing may hawak na listahan si Congressman Leandro Leviste ng mga pangalan ng mga mambabatas at senador na sangkot sa mga anomalusang diversions ng pondo mula 2023 hanggang 2025. Ang listahang ito ang pinaniniwalaang dahilan kung bakit mainit ang mata ng ilan sa mga taong nakakaalam ng katotohanan. Ang tanong ngayon ng publiko: Nasaan na ang tapang ng Senado na imbestigahan ang mga ganitong isyu? Bakit tila nananahimik ang ilang kilalang mambabatas gaya ni Ping Lacson at Tito Sotto sa gitna ng mga ganitong pasabog?

Ang Troll Farms at ang “Budol” sa Social Media
Hindi rin nakaligtas sa batikos ang paraan ng pakikipag-ugnayan ng Malakanyang sa publiko. Marami ang nakakapansin na ang mga vlog at social media posts ng kasalukuyang Pangulo ay tila puno ng “troll” reactions. Sa kabila ng magagandang camera effects at mamahaling setup, hindi na raw ito kinakagat ng mga Pilipinong gising na sa katotohanan. Sinasabing ang mga likes at heart reacts ay produkto lamang ng mga binabayarang troll farms upang magmukhang suportado pa rin ang administrasyon.

Sa kabilang banda, ang mga tagasuporta ng mga Duterte ay nananatiling matatag. Para sa kanila, ang tanging paraan upang makamit ang tunay na hustisya para sa mga biktima ng kurapsyon at mga nasalanta ng kalamidad ay ang pag-upo ni VP Sara bilang Pangulo. Naniniwala sila na sa ilalim ng kanyang pamumuno, ang mga “kawatan” at “mambubudol” sa gobyerno ay mapapanagot at maikukulong.

Panawagan para sa Katotohanan
Sa huli, ang sigaw ng bayan ay hustisya at katotohanan. Ang pagkamatay ni Usec Cabral ay hindi dapat mabaon sa limot, at ang mga listahan ng korapsyon sa DPWH ay dapat mailabas sa publiko. Ang paggamit ng makabagong teknolohiya, gaya ng Google Earth, ay iminumungkahi ni Erice upang malaman ang tunay na nangyari sa Baguio at mapasinungalingan ang anumang pagtatangka na pagtakpan ang katotohanan.

Ang laban para sa 2028 ay hindi lamang laban ng mga pangalan; ito ay laban para sa kaluluwa ng bansa. Habang papalapit ang halalan, inaasahan na mas marami pang mga sikreto ang mabubunyag at mas marami pang mga mukha ang malalantad. Ang hamon sa bawat Pilipino ay ang manatiling mapanuri at huwag magpadala sa mga “budol” ng mga taong ang tanging hangad ay mapanatili ang kanilang kapangyarihan sa gitna ng paghihirap ng marami.