Sa mabilis na pag-ikot ng gulong ng pulitika at hustisya sa Pilipinas, tila hindi nauubusan ng mga isyung nagpapaliyab sa damdamin ng bawat Pilipino. Mula sa mga bulwagan ng International Criminal Court (ICC) hanggang sa matatarik na bangin ng Baguio, ang bawat kabanata ay puno ng kontradiksyon, hinala, at matinding pagnanais para sa tunay na katarungan.

Ang “Fit to Stand Trial” na Hatol: Katotohanan o Pulitika?
Isa sa pinakamainit na paksa ngayon ay ang ulat mula sa medical panel ng ICC na nagsasabing “fit to stand trial” ang dating Pangulong Rodrigo Roa Duterte. Ayon sa mga prosecutor, tila “nagkukunwari” lamang ang dating lider na may mahinang kognitibong kakayahan upang makaiwas sa paglilitis. Ngunit para sa mga nakasaksi sa kanyang mga nakaraang pakikihalubilo sa publiko, ang hatol na ito ay malayo sa realidad.

“Kita na po namin kung gaano kahina si Tatay Digong… habang nagi-spech siya talagang nawala po… nagmumble mumble na po. Kaya talagang may tama na aminin man natin… Hindi na po talaga siya fit,” pahayag ng vlogger na si Badong sa isang kamakailang talakayan. Ang obserbasyong ito ay hindi lamang nanggagaling sa emosyon kundi sa aktwal na visual na ebidensya ng panghihina ng isang 79-taong gulang na lider. Paano nga naman sasadyain ng isang bihasang abogado ang pagmumble kung ito ay isang biological na kondisyon na?

Ang hamon ngayon sa ICC ay ang kanilang kredibilidad. Kung totoo mang kaya pang humarap ni Duterte sa korte, marami ang naniniwala na ang ICC mismo ang masisita dahil sa paglabag sa kanilang sariling mga regulasyon at ang tila pagkiling sa mga naratibong pulitikal laban sa dating administrasyon.

Ang Misteryo sa Likod ng Pagpanaw ni Usec. Yose Cabral
Habang maingay ang usapin sa ICC, isang mas madilim na ulap ang bumabalot sa Department of Public Works and Highways (DPWH). Ang misteryosong pagkamatay ni Undersecretary Yose Cabral sa Baguio ay nag-iwan ng higit na maraming tanong kaysa sagot. Ayon sa kanyang driver, ang opisyal ay “nagpapahangin” lamang sa gilid ng bangin bago ang insidente.

Gayunpaman, lumalabas ang mga impormasyong tila sumasalungat sa bersyong ito. “Illogical yung sinasabi nung driver… Una, dumayo pa siya sa Baguio tapos magpapahinga po siya, magpapahangin po sa bangin… si Yose Cabral po eh may fear of heights… Hindi po yan tatambay sa gilid ng bangin,” diin ng mga mapanuring observers. Ang isang taong may “acrophobia” o takot sa matataas na lugar ay hinding-hindi pipiliing mag-relax sa gilid ng isang bangin.

Ang mas nakababahala ay ang rebelasyon ni Congressman Leandro Leviste tungkol sa mga nawawalang gamit sa opisina ni Cabral. Nabatid na nawala ang mga computer na naglalaman ng mga sensitibo at mahahalagang impormasyon tungkol sa DPWH budget. Sino ang may interes na pawiin ang mga digital na bakas na ito? Ang timing ng pagkamatay ng opisyal at ang pagkawala ng mga computer ay tila hindi nagkataon lamang, lalo na’t ang opisinang iyon ang sentro ng impormasyon sa bilyon-bilyong pondo ng bayan.

Ang Singaporean Dream at ang Hamon ni Anne Curtis
Sa kabilang banda, naging viral din ang pahayag ng aktres na si Anne Curtis tungkol sa korapsyon. Binanggit ng aktres ang kanyang panalangin na balang araw ay magkaroon ang Pilipinas ng isang lider na gaya ni Lee Kuan Yew ng Singapore—isang lider na may “iron fist” laban sa korapsyon.

Bagama’t positibo ang mensahe, marami ang nagpapaalala na ang istilo ni Lee Kuan Yew ay may pagkakahawig sa naging pamumuno ni Duterte. “Anis [Ann], simula si Lee Kuan Yew… anti-drugs din si Lee Kuan Yew… Ganyan bakal din, pareho sila ni Duterte,” paglilinaw ng ilang netizens. Sa panahon ni Duterte, nakita ng bansa ang mabilis na pag-unlad ng imprastraktura at isang agresibong kampanya laban sa ilegal na droga, na ayon sa marami ay ang pundasyon ng disiplinang gaya ng sa Singapore.

Nasaan ang mga Bagong Achievement?
Hindi rin nakaligtas sa kritisismo ang kasalukuyang administrasyon pagdating sa mga “achievement” na ipinagmamalaki nito. Marami ang nadidismaya sa tila kawalan ng mga bagong dambuhalang proyekto na maituturing na orihinal na gawa ng kasalukuyang pamunuan. Sa halip na mga bagong tulay o kalsada, ang mga anunsyo tungkol sa pagpapautang sa SSS ang nagiging highlight ng mga talumpati.

“Saan ka nakakita… pinagmamalaki ‘Pwede na po kayong umutang sa SSS.’ Siya pa nag-announce eh dahil wala pong proyektong maipagmamalaki… Achievement ba yun? Sa kawalan nga ng achievement yun na lang pinagmamalaki,” sambit ng mga kritiko. Para sa isang bansang nagnanais na sumabay sa mga higante sa Asya, ang pag-asa sa utang bilang tagumpay ay tila isang malaking hakbang paatras.

Sa huli, ang mga isyung ito—mula sa kalusugan ng isang dating lider, ang misteryo sa DPWH, hanggang sa direksyon ng ating ekonomiya—ay magkakabit-kabit. Ito ay isang paalala na bilang mga mamamayan, ang ating mapanuring pag-iisip at boses ang magsisilbing gabay upang hindi tayo maligaw sa gitna ng mga magkakasalungat na naratibo. Ang paghahanap sa katotohanan ay hindi laging madali, lalo na kung ang mga ebidensya ay tila “nahuhulog sa bangin” o “nabubura sa computer,” ngunit ito ay isang laban na hindi natin dapat sukuan.